De weg naar vrijheid

Een paar weken geleden ben ik bij een bijeenkomst van anonieme verslaafden geweest. Sindsdien heb ik geen druppel meer gedronken. Het is niet zo dat ik dagelijks of wekelijks teveel dronk, maar het gebeurde wel regelmatig. Na een aantal gesprekken met mensen heb ik nagedacht, en ben tot inzicht gekomen wat de invloed van verslaving op mijn problemen is.

Dat ik niet vaak dronk, kwam omdat ik goed ben in het ‘managen van verslavingen’. Als ik wél een keer te veel dronk, besloot ik meestal helemaal te stoppen. De kater en de depressieve gevoelens die volgde op dronkenschap, zorgde ervoor dat ik op zoek ging naar minder pijnlijke verslavingen. Gamen, Tinderdaten en sporten, allemaal obsessief.

Soms speelde ik vier uur per dag FIFA op de Playstation. Soms swipete ik op Tinder duizend vrouwen. Of stond ik uren met bokshandschoenen aan voor de spiegel mijn stoten te verbeteren. Ik dacht: wat maakt het uit, iedereen heeft passies. Maar dat was een denkfout, want zolang de obsessie in stand blijft, is mijn wezen ervan overtuigd iets externs nodig te hebben om mij goed te voelen. De illusie blijft in stand.

Ik weet nog dat ik fanatiek bokste, drie keer per week boks training en de overige dagen krachttraining en hardlopen. Toen kreeg ik een blessure aan mijn knie (overbelasting) en kon ik niet meer sporten. Het gevoel dat je dan krijgt is vreselijk, je geest schreeuwt om houvast. Dat resulteerde in de kroeg, een nieuwe Tinder obsessie en vreetbuien.

Vanuit de leegte, ( zo voelt het als je geen obsessie voor handen hebt ) besloot ik vorig jaar ineens programmeur van software te worden. Ik bestudeerde uren per dag allerlei programmeer talen. Als iemand vroeg: ‘Vind je dat leuk?’ kon ik dat niet naar waarheid beantwoorden, omdat de verslaving het beoordelingsvermogen vertroebelde. De verslaafde vindt wat hij doet uiteraard leuk, sterker nog, zijn hele geest ( en soms ook het lichaam ) schreeuwt om de bezigheid.

Inmiddels doorzie ik de illusies en kan ik op tijd terug schakelen. Ik date niet meer om ( kortstondige ) relaties aan te gaan of voor seks. De PlayStation heb ik al een tijd geleden de deur uit gedaan. Boksen doe ik af en toe, want al heb ik er talent voor, ik ben 34 en kampioen zal ik niet meer worden, dus ik sta geen uren voor de spiegel meer te schaduwboksen.

Toch is mijn ziel, het verslaafde subject, altijd op zoek naar objecten om zich aan te hechten, en moet ik voortdurend waakzaam zijn. Als ik toch verval in obsessief gedrag, zijn meditatie en gebed het tegengif.

Een ander gevaar is dat ik mijzelf vergelijk met andere mensen en denk: ‘Maar zij mediteren nooit! Ik wil ook gewoon kunnen genieten, net als hen.’ Echter, een verslaafde ziel laat zich niet eenvoudig beteugelen. De vergelijking met anderen is onzinnig omdat niet iedereen een verslaafde ziel heeft ( gelukkig maar ).

In de voorbije weken heb ik veel nagedacht over verslaving. Ik weet inmiddels dat ik al vanaf mijn zestiende bezig ben met het ‘managen van verslavingen.’ Het begon met wekelijks dronken zijn, daarna kwam de xtc en later de cocaïne. Ik ben nooit extreem ver gegaan, en daarom heb ik het zo lang voor mezelf kunnen ontkennen. In tegenstelling tot sommige vrienden uit die tijd. Eén van hen is vorig jaar overleden aan een overdosis. Anderen belandden in klinieken. De meesten bleken gelukkig niet verslaafd te zijn en groeiden er overheen.

Ik zelf dacht alles onder controle te hebben. Wel ben ik op mijn 25e verhuist en liet mijn vrienden achter, omdat ik dacht dat als ik geen contacten meer zou hebben, het vanzelf goed kwam. Ik was een sociale drinker, vertelde ik mezelf, geen contacten, geen drank! Vervolgens heb ik jarenlang in mijn eentje zitten gamen. Depressies, angsten en dwangmatigheden bleven bestaan.

De afgelopen tien jaar heb ik 5 psychiaters, 8 psychologen en talloze overige hulpverleners gehad. Nooit ging het over verslaving. Ik vertelde alles, maar de hulpverlening vond dat ik het onder controle had, net zoals ik dat zelf vond. Mijn problemen waren niet verslaving, maar depressie, angsten en borderline.

Ik heb mijzelf goed voor de gek gehouden. Talloze keren heb ik me voorgenomen te stoppen met drinken. De laatste keer was vorig jaar toen ik ergens op een grasveld wakker werd zonder dat ik wist hoe ik daar was beland.

Ik overdrijf niet als ik zeg dat ik ongeveer vijftig keer een vel papier met de tekst: ‘Nooit meer alcohol!’ aan de muur heb gehangen. Dan hield ik het weer een tijd vol, en deden andere obsessies hun intrede. Gamen. Tinderen, eten, sporten. Van alles maakte ik een verslaving.

Nu ben ik 34 en weet ik dat al mijn vroegere diagnoses, alle ‘ziekte’ verklaringen, alleen dienden om mijzelf te excuseren voor mijn gedrag. Dat dit vanuit de psychiatrie is bevestigd, heeft mijn dwaling verlengd.

Nu wil ik anders leven. Ik herinner mij nog dat ik met mijn ex in de Dominicaanse Republiek op vakantie was. Daar was ik elke dag dronken. Op een ochtend was ik depressief en vertelde mijn ex dood te willen. Ze schrok zich rot en we gingen in gesprek. Toen vroeg zij: ‘Wat zou je nou echt willen, hoe denk je gelukkig te kunnen worden?’

‘Zuiver leven,’ zei ik. ‘Gezond eten, geen alcohol en antidepressiva. Rustig en stabiel worden, veel mediteren!’

Ik was toen 25 jaar en denk nu regelmatig aan wat mijn ex toen zei: ‘Matthijs, je doet het tegenovergestelde van wat je wilt. Je eet ongezond, je drinkt teveel, je bent constant op zoek naar sensatie en slikt drie capsules antidepressiva per dag!’

Ik zei: ‘Dat komt door de depressies en angsten.’

Pas nu, 9 jaar later, heb ik het idee dat ik zal bereiken wat ik toen tegen mijn ex zei. Zuiver leven. Morgen de volgende stap in de afbouw van de medicatie. De afgelopen twee weken voel ik me goed. Ik heb meer gevoel in mijn lijf. De zintuigen zijn gevoeliger, ik ruik beter en geniet meer van dingen. Laatst heb ik met plezier een wandeling gemaakt waar ik mij voorheen alleen maar ergerde aan de leegte. Ik liep met een glimlach rond, wat in mijn geval best grappig is. Als ik mij slecht voel ga ik eerder huilen dan voorheen, als ik mij goed voel ben ik ongeremd vrolijk. De duizelingen die ik de eerste dagen had zijn weg.

Morgen ga ik verder afbouwen, van 75 naar 37,5 mg. Mijn doel is volledig vrij te zijn van medicatie en alcohol, zonder in andere obsessies/verslavingen te vervallen. Nu gaat het goed, maar ik weet dat er veel moeilijke momenten zullen komen. Het is zoals Kierkegaard ooit schreef: ‘De waarheid zal mij bevrijden, maar eerst zal ze mij ellendig maken.’

Eén ding weet ik inmiddels zeker. Het ware geluk is niet in externe zaken te vinden, maar in jezelf. En het antwoord dat ik jaren terug aan mijn ex gaf, is wat ik écht wil. Een zuiver leven. Dat God mij mag bijstaan. Op mijn weg naar vrijheid.

search previous next tag category expand menu location phone mail time cart zoom edit close